Proje Nedir? Proje Kavramı

felsefe Nedir

Proje, başlangıcı ve sonu olan, uzunluğu önceden belirlenmiş bir süre içinde değişim yaratan, iç içe geçmiş amaç ve hedeflere sahip, planlanan uygulama adımlarıyla çeşitli ürünlerin elde edildiği, ayni ve nakdi kaynaklarla yürütülen çalışmalardır. Proje, kurumları orta ve uzun vadede başarıya ulaştırmayı hedefleyen stratejik planlardır.

Proje aynı zamanda insan ve insan dışı kaynakların bir amacı gerçekleştirmek için belirli zaman kısıtlaması içinde bir organizasyon dâhilinde bir araya getirildikleri, bu belirli projenin sonunda ise başka yerlere tahsis edildikleri bir süreç olarak da tanımlanabilir. Günümüzün refahını oluşturan bütün sanayi üretim araçları, binalar, ürünler kısaca etrafımızda gördüğümüz her şey çeşitli projelerin ürünleridir. Bir projenin amacı fayda sağlamak, ihtiyacı gidermek ve problemlere çözüm bulmaktır. Bir faaliyetin proje sayılabilmesi için;

  • Bir ihtiyaçtan ya da problemden doğmalı, bu ihtiyacı karşılamayı veya problemi çözmeyi hedeflemelidir. Problemler hedeflere, hedefler faaliyetlere dönüştürülür.
  • Belirli bir zaman diliminde gerçekleşmelidir.
  • Hedeflere ulaşmak için yapılması gerekli her faaliyet ve bu faaliyetlerin nasıl bir sıralama ile gerçekleştirileceğinin ayrıntılarının belirlenmiş olmalıdır.
  • Unsurları anlamında özgün ve tek olmalıdır.
  • Belirli kaynakları tüketmeli ve sonucunda belirli çıktıları sağlamalıdır.
  • Proje mekânı belirli olmalıdır.

Projelerde mutlaka kaynak kullanır. Bu kaynaklar hem insani, hem de maddi kaynaklardır. Her proje bir veya daha çok uygulama birimi tarafından yürütülür ve bir bütçeye sahiptir. Bütçe kapsamında; makine, donanım, maden gibi doğal kaynaklar, malzemeler, insanın fiziki veya beyin gücü gibi kaynaklar da kullanılabilir. Projenin ihtiyaç duyduğu kaynakların zamanında sağlanamaması hem projenin gecikmesine hem de maliyetlerin artmasına neden olur. Maliyetlerin hedeflenen getirinin üzerinde olması ise projenin başarısız olmasına, yatırımın yarım kalmasına neden olacaktır.

Bir proje çalışmasının tükettiği en önemli kaynaklardan biri de zamandır. Bu nedenle tüm faaliyet detayları, her detayın yerine getirilmesi için adımlar, adımların sayısı, her aşamanın kimler tarafından nasıl yerine getirileceği belirlenmiş olmalıdır. Bu durum projelerin bir hedefi olması gerektiği ve her projenin tek olduğu ilkesinin bir sonucudur ve bir projeyi başarılı kılan unsurlardan biridir. Planlama, amaçları belirleme, bu amaçları gerçekleştirmek için çeşitli seçenekleri araştırma, geliştirme, değerlendirme ve en uygununu seçme sürecidir. Planlama geleceğe yöneliktir, aynı zamanda belirli bir süreci de kapsar.

Uygulamaya hazır bir plan, tüm yönetim kademelerinde kabul görmüş bir plandır. Plan; belli bir zaman diliminde belirli kaynakları kullanarak birbirinden bağımsız olarak gerçekleştirilecek, fakat birbiriyle ilişkili ve birbirlerini tamamlayan projeler kümesidir. Diğer bir ifade ile planlar projelerin bir üst kavramıdır. Bu nedenle planların bütünlüğü, tutarlılığı ve uygulama alanındaki başarısı, belirli ölçütlere göre doğru olarak seçilmiş projelerin aksatılmaksızın uygulanmasına bağlıdır. Çoğunlukla bir proje bütün olarak tekrar edilemez. Çalışmalar proje bünyesinde kalıcı ama projenin yürütüldüğü kurumda geçici olarak çalışan bir ekip tarafından planlanmış zaman ve finansal kaynak sınırları içerisinde yürütülür. Proje sürekli devam eden bir çalışma, durağan bir organizasyon, hiyerarşik bir yapı, birçok ve birbirinden bağımsız amaçlara sahip, tekrarlanabilir bir çalışma değildir. Bir proje her zaman:

  • Geniş anlamda politika ve program amaçlarıyla uyumlu olmalı ve bunu desteklemelidir.
  • Devam etmekte olan faaliyetleri desteklemek yerine yeni bir ürün oluşturmalı ya da geliştirmelidir.
  • Belirlenmiş ihtiyaçlara yönelik açıkça tanımlanmış amaçları, hedef grupları olmalıdır.
  • Açıkça tanımlanmış yönetim sorumlulukları, projenin başlangıç ve bitiş tarihi, belirlenmiş bir dizi kaynağı ve bütçesi olmalıdır.

Proje; fikirlerin doğuşu, kişilerin kabiliyetleri, maddi olanakları, eğitim durumları gibi etmenler tarafından etkilenmektedir. Bu yüzden önemli olan bir projenin nasıl doğduğu değil, mevcut proje fikirleri arasından seçim yapılarak en uygun olanının seçilmesidir. Bunun için projeler değerlendirilirken ilk önce ihtiyaç araştırması yani pazar araştırması yapılarak ihtiyaç duyulan mal ve hizmetler belirlenebilir ve bu kapsamda projeler geliştirilebilir. Burada bilinen bir ürünün talebinin fazlalığı, üretici firmaların azlığı, fiyatının yüksek olması, ürünün piyasaya tam olarak sağlanamaması gibi etmenler göz önünde tutularak proje geliştirilebilir. Bunun yanında önce talep edilen ürün bulunur ve arz durumuna göre ihtiyaç derecesi araştırılarak ürüne göre de bir proje geliştirmesi yapılabilir. Bir yatırım projesinin doğuşuna yol açacak ihtiyacı belirlemek için aşağıda belirtilen hususlara dikkat etmek gerekir:

  1. Mevcut sanayilerin durumunu incelemek
  2. Mevcut sanayilerin girdi ihtiyaçlarını ve çıktılarını incelemek
  3. Nüfusun gelişme eğilimlerini ve demografik verileri incelemek
  4. Kalkınma planlarını ve ekonomik değişme eğilimlerini incelemek
  5. Toplumsal değişme eğilimlerini incelemek
  6. Yeni yasaların (çevre kontrolü, halk sağlığını koruma yasaları gibi) etkilerini ve zorunluluklarını incelemek

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı Açık Öğretim Okulları Mesleki Açık Öğretim Lisesi “Girişimcilik 1” Ders Kitabı

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*