Eğitim Felsefesinde Natüralizm Nedir?

Natüralizm, realizmle yakından ilişkili olmakla birlikte ayrı bir felsefi akım olarak gelişen ve temeli çok eski çağlara dayanan bir felsefe akımı olarak, fiziksel dünyanın dışında bir gerçekliğin bulunmadığını savunur. Bu akım ayrıca materyalist felsefeyle de özdeşleştirilerek metafizik anlayışa karşı çıkmaktadır.

Natüralizme göre insanoğlu doğanın bir ürünüdür. Bu nedenle natüralizm insan ve doğa arasındaki uyum ve ilişkilere önem verir. Doğa; doğrunun, insan yaşantısının ve deneyimlerinin kaynağıdır. Bu nedenle doğa kanunlarının topluma, ekonomiye, siyasete ve eğitime uygulanması gerekir.

Natüralist felsefeye göre eğitim; insanları, insan doğasının gerektirdiği şekilde ve bu doğaya uygun bir yaşam doğrultusunda yetiştirmelidir. Rousseau ve Pestalozzi, natüralizmin eğitimle ilgili yapısının ana temsilcileridir. Rousseau “Toplum Sözleşmesi” (1762) kitabıyla politik açıdan, “Emile ya da Eğitime İlişkin” (1763) kitabıyla da eğitim bilimleri bağlamında, Tanzimat Dönemi’nden Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar sınırlı da olsa pek çok Türk aydınını etkilemiştir.

Eğitim Felsefesi Açısından Natüralizm

  • Eğitim öğrenci merkezli ve demokratik olmalıdır.
  • Öğrenciler, bizzat yaparak yaşayarak öğrenmeli, doğal ortamda karşılaştığı problemleri yine kendi çözmeli, duyularını geliştirmeli, çevresiyle etkileşerek hayatını düzenlemelidir.
  • Öğrenme kişinin ilgi ve yeteneklerine göre düzenlenmelidir.
  • Öğretmen bilgi aktaran, ezberleten değil, doğal ortamda bilgi için fırsatlar yaratan olmalıdır.
  • Öğrencilerin çevreyle etkileşimini sağlayarak öğrenmeyi gerçekleştirilmelidir.
  • Öğretmen öğrenciyi zorlamamalıdır, çünkü insan öğrenmeye hazır olduğu zaman öğrenir.
  • Öğrenciye hazır bilgi sunulmamalı, bilgiyi keşfetmesine imkân sağlayacak yöntemler kullanılmalıdır.

Derleyen: Sosyolog Ömer YILDIRIM
Kaynak: Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 4. Sınıf “Eğitim Sosyolojisi” Dersi Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Prof. Dr. Hüseyin Akyüz – Eğitim Sosyolojisinin Temel Kavram ve Alanları Üzerine Bir Araştırma; Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 1. Sınıf “Felsefeye Giriş” Dersi Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Diğer Ders Notları (Ömer YILDIRIM)

1 Comment

  1. Eğitim felsefesinde natüralist yaklaşımının birçok güçlü yönü vardır. Zayıf yönleri de var mıdır, varsa nelerdir?

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*