Daimicilik Nedir, Ne Demektir?

Daimicilik nedir sorusuna şöyle cevap vermek mümkündür: Daimicilik aklı ön plana çıkaran ve insan doğasının en iyi yanını akıl olarak gören eğitim felsefesi akımıdır. Daimicik temsilcisi düşünürler, eğitimin evrensel nitelikteki belli gerçeklere göre şekillendirilmesi üzerinde dururlar.

DAİMİCİLİK NEDİR?

Daimicilik akımına göre insanın doğası ve ahlaki ilkeler değişmez. İnsanların bu değişmez ebedi gerçeklere göre yetiştirilmesi gerekir. Eğitim sağlam ve doğru karakterli insan tipi yetiştirme işiyle meşgul olmalıdır. Bu bağlamda eğitimin görevi değişmeyen kültürel ve evrensel değerleri öğrencilere aktarmaktır. Öğrencinin özgürlüğü söz konusu bile değildir. Amaç kurallara uyan zeki, akıllı ve terbiyeli bireyler yetiştirmektir.

Bireylerin doğrulara yalnızca akıllarını kullanarak ulaşabileceklerini savunan bu anlayışın en önemli amacı, akıllı bireyler yetiştirmektir. İnsan doğasının en iyi yanı “akıl”dır. Bu nedenle, eğitimde insan zihninin gelişmesine (entelektüel eğitime) önem verilmesi gerekir.

Bu akımın temelinde “Klasik realizm” yatar. Bu eğitim görünüşü aynı zamanda idealistlerin birçoğu da destekler.

Daimiciler, birtakım değişmezler belirleyip bunların her dönem ve toplumda eğitimle verilmesi gerektiğini savunmuşlardır. Mesela, insan doğası her yerde aynıdır ve akıl insanın en ayırt edici özelliğidir. Bu sebeple eğitim sistemlerinin amacı da, her dönemde ve toplumda “insanı insan olarak yetiştirmek” üzerinedir. Eğitimde temel ilkelerin değişmez olduğunu ve bu ilkelerin sürekli olması gerektiğini savunulmuştur. “Hızlı değişim içinde değişmezlik” eğitim için esas ilkedir. İnsan doğası gibi, gerçek ve bilgi de değişmezdir. Eğitim programları çağlar ve kültürler üstü olmalıdır. Eğitimin özü bilgi kazandırmaktır ve bilgi her yerde aynıdır. Eğitim insanın en yüksek özelliği olan akıl üzerine kurulmalıdır.

Eğitim bireyi hayata, sonsuz gerçek olan hayata hazırlama sürecidir. Bireyi ahlaki ve dini yönden yetiştirmek için karakter eğitimi çok önemlidir. Çocuklara kendi dönemlerinde hoşlarına giden şeyler değil, gerçekten önemli olan kalıcı bilgiler ve değişmez değerler öğretilmelidir. Okul hayata hazırlık yeridir. Mantık, klasik (Latince, Yunanca) ve modern diller, matematik ve özellikle Batı dünyasının büyük ebedi eserlerinin öğretilmesi çok önemlidir. Kitabi bilgiler asla eskimez, geçmişin mesajı ortadan kalkmaz.

Tüm bunların öğretilebilmesi için öğretmen otoriter bir role sahiptir. Öğrenci ilgi ve istekleri önemli değildir. Konuların işlenişi, insan akıllı kabul edildiği için Sokratik yöntemdir.

Daimicilik eğitim felsefeleri içerisinde en tutucu, geleneksel ve değişime karşı olanıdır. Bu felsefede insanın doğası gibi eğitiminde sürekli olduğuna inanılır. Bu felsefe çoğunlukla realizm ve idealizminden etkilenmiştir. Öğretmen aktiftir ve merkezdedir.

Daimicilik felsefesinde öğretmenin aktif, öğrencinin ise pasif olması, değişime karşı olunması, öğrencilere değişmeyen doğruların aktarılması, öğrencilerin özgür olmaması, öğrenilen bilgilerde yoruma yer verilmemesi davranışçılığın savunduğu ilkelerdir.

DAİMİCİLİK AKIMININ TEMEL İLKELERİ

  • Değişmeyen, evrensel bir eğitim anlayışı olmalıdır.
  • Entelektüel eğitim savunulmalıdır. İnsanın en önemli özelliği düşünme yeteneğidir. İnsan kendini akıllıca yönetebilecek şekilde yetiştirilmelidir. İnsan hem akıllıca bir yaşam, hem de özgürlüğünün sorumluluğunu taşıyabilmesi için eğitilme durumundadır. Uygar insanda özgürlük ve sorumluluk birbirini tamamlar. Özgürlük: İstediğini, düşündüğünü yapmadır. Sorumluluk: Yaptıklarının neticesine katlanabilmedir. Sorumluluk için özgür olmak şarttır.
  • Evrensel ve ebedi (değişmez) gerçeğe uyum için eğitim gereklidir. Eğitimde amaç, insanların dünyanın durumlarına uymalarını değil, değişmez gerçeklere (ideal-ide) uymalarını sağlamaktır. Gerçek değişmez, her yerde aynıdır. Öyleyse eğitim de her yerde aynı olmalıdır. İnsanlar mutlak gerçekleri öğrendikleri ve ona uyum sağladıkları takdirde toplumda iyileşme olur.
  • Eğitim hayatın bir kopyası (taklidi) değil, ona hazırlıktır. Daimicilere göre, okullar hiçbir zaman gerçek hayatın bir kopyası veya toplumun bir benzeri olamaz. Okulun amacı, insan zihnini geliştirmek olmalıdır. Daimciler “eğitim hayta hazırlıktır” derken, öğrencinin kültürel mirası ve değerleri benimsemesi, bu surette değerlerinin farkında olunmasının sağlanması ve onların gelişimine katkıda bulunması olarak yorumlamaktadırlar. Okulun temel işlevi kültürü etkili bir şekilde yeni kuşaklara aktarmaktır.
  • Çocuk ve gençlere dünyanın hem manevi hem de maddi gerçeklerini tanıtacak bilgiler verilmelidir. Çocuklara belli zamanlarda önemli olan bilgiler yerine her zaman her yerde ve her yaşta geçerli bilgi ve değerler kazandırılmalıdır. Bunlar ise sırasıyla, beşeri bilimle, matematik, felsefe, mantık ve tabii bilimlerde bulunur.
  • Büyük kitaplar (Klasik eserler) eğitimi verilmelidir. Öğrencilere evrensel sorunlar ve insanlığın üstün nitelikteki dilek ve istekleri edebiyatta, felsefede, tarih ve tabii bilimlerde geliştirilmiş olan eserler yoluyla öğretilmelidir. İnsan doğasının evrenselliği ve insan aklının en iyi ve en güzel eserleri klasik yapıtlarda örneklendirilmiştir. Eğitimde bunlara ağırlık verilmelidir.

Derleyen: Sosyolog Ömer YILDIRIM
Kaynak: Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 4. Sınıf “Eğitim Sosyolojisi” Dersi Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Prof. Dr. Hüseyin Akyüz – Eğitim Sosyolojisinin Temel Kavram ve Alanları Üzerine Bir Araştırma; Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 1. Sınıf “Felsefeye Giriş” Dersi Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Diğer Ders Notları (Ömer YILDIRIM)

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*