|
Kuşkuculuk (Şüphecilik,
Septisizm) Nedir?
Şüpheci filozoflar felsefe tarihinde, bilginin imkanından şüphe ederek
önemli bir yer almışlardır. Bu şüphe, farklı sebeplerden
kaynaklanmıştır. Mesela gündelik deneylerimiz, duyularımızın sık sık
yanılgıya düştüğünü göstermiştir. Yine geçmişte kabul edilen bazı
bilgilerin, bugün apaçık bir biçimde reddedildiği ve çürütüldüğü de
bilinmektedir. Yine bilim tarihi, insanların geçmişte doğru olarak kabul
ettikleri birçok bilimsel görüşün, bugün artık doğru kabul edilmediğini
göstermektedir.
Pascal, "Pirenelerin öte yanında (İspanya'da) doğru olan, bu
yanında (Fransa'da) yanlıştır" derken bir başka şüphecilik
kaynağına, farklı topluluk veya kültürlerin farklı "doğru" görüşlerine
sahip olduğuna işaret etmiştir.
İşte bütün bunlar, insanın bilgiye sahip olduğu iddiasının karşısına
çıkan ve felsefe dilinde şüphecilik veya septiklik diye adlandırılan bir
akımın doğmasına sebep olmuştur.
Felsefenin kendisinde her zaman bizzat yapısından kaynaklanan ve
"bir tavır olarak şüphecilik" diye adlandırabileceğimiz
şüpheciliğin yanında, "yöntem olarak şüphecilik",
"deney dışı bilgiye ilişkin şüphecilik" ve "aşırı
şüphecilik" diye ayırt edebileceğimiz şüphecilik türleri de
vardır.
Bir Tavır Olarak
Şüphecilik Nedir?
Felsefenin en önemli niteliklerinden birisi, eleştirici olmasıdır.
Felsefe, tarihsel olarak Yunan dünyasında daha önceden mevcut olan
dinsel-mitolojik dünya görüşünün bir eleştirisi olarak başladığı gibi
her filozofun da kendinden önceki bilgi birikimini sorgulamak ve
eleştirmekle işe başladığı bir gerçektir.
Bu anlamda şüphe, bir tavır olarak felsefenin ruhunda mevcuttur.
Böylelikle her filozofun felsefi bir tavır olarak şüpheci
olduğunu söylemek mümkündür. Kant bu tavrı, "gerekçeleri, temelleri
olmadığı sürece herhangi bir görüşü, iddiayı kabul etmeme tavrı" olarak
tanımlamaktadır.
< Felsefe Akımları Dizinine Geri
Git
> Bu sayfaya ilişkin
etiketler:
Şüphecilik,
şüphecilik
nedir,
kuşkuculuk,
kuşkuculuk
nedir,
septisizm,
septisizm
nedir,
septikler,
septikler
nedir,
septik,
septik nedir,
şüphecilik
ne demektir,
şüphecilik
tanımı nedir |
|