Ahad Ha’am Kimdir?

felsefe Nedir

1856-1927 yılları arasında yaşamış İsrailli filozoftur.

Ahad Ha’am, önde gelen Siyonist düşünürlerden ve manevi Yahudi rönesansının savunucularındandır. Ukrayna doğumlu Yahudi filozof Asher Ginzberg’in takma ve bilinen adıdır.

1890’da. bilgeliğe tapmamıza rağmen kendine güvenin daha fazla önemi olduğunu anlatan yarı satirik bir deneme yazmıştır. Zor veya tehlikeli her durumda kendini tutan, olası hareketlerinin avantaj veya dezavantajlarını değerlendiren hep akıllılardır. Bu sırada (ve akıllıların hiç de onaylamayacağı şekilde) ileri atılan ve genellikle kazanansa hep kendine güvenenlerdir. Ha’am, deli birinin genellikle sonuç aldığını, çünkü kendine güvenin bununla atbaşı gittiğini iddia eder ve onu okurken bu iddianın yarı hiciv yarı ciddi olduğunu anımsamamız gerekir.

Ha’am orijinal denemesinde deliliğin potansiyel avantajlarını över gibi görünse de belki de aslında bir hiciv alıştırması olarak yazılan bir metnin yüce gönüllü bir ciddiyet içinde yazılmış gibi okunabileceğinden korkmuş olduğu için sonradan kendini bu görüşten uzaklaştırmıştır. Daha sonra belirttiği gibi kendine güven sadece durumun zorlukları tamamen anlaşıldığı ve değerlendirildiğinde garantilidir.

Ha’am eski bir İbrani deyişini tekrarlamayı sever: “Bir delinin hareketi başarılı olsa bile bu hâlâ bir delinin hareketidir.” Bazı durumlarda, altına girdiğiniz işin zorluklarını tamamen anlamadan çılgınca davranırız, ama yine de kazançlı çıkarız çünkü şans bizden yanadır. Ancak, der Ha’am, bu bizim deliliğimizi haklı çıkarmaz. Eğer hareketlerimizin sonuç vermesini istiyorsak gerçekten de genellikle delilerde rastlanan türden bir kendine güvenin geliştirilmesine ve kullanılmasına ihtiyacımız olabilir. Ama aynı zamanda bu kendine güveni akılla hafifletmek zorundayız, aksi halde hareketlerimiz etkili olmayacaktır.

Hazırlayan: Sosyolog Ömer YILDIRIM
Kaynak: Ömer YILDIRIM’ın Kişisel Ders Notları. Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 1. Sınıf “Felsefeye Giriş” ve 2., 3., 4. Sınıf “Felsefe Tarihi” Dersleri Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Açık Öğretim Felsefe Ders Kitabı

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*