|
Ockhamlı William
Kimdir? (1225 - 1274)
Ockhamlı William 1285-1347 yılları arasında yaşamış ünlü bir filozoftur.
Ockham’ın Usturası, gereksiz spekülasyonları önlemeye, onlara değer
vermemeye yarayan, O’nun geliştirdiği bir tutumluluk ilkesidir. Buna
göre, herhangi bir şeyi açıklamak üzere öne sürülen birden fazla
açıklama söz konusu olduğunda, açıklanmak durumunda olanı, en az sayıda
açıklayıcı ilke ve kabulle açıklayan ve olabildiğince çok şeyi
açıklamayı başaranın seçilmesi gerekir; en basit açıklama, gerçekliği
olduğu şekliyle tarif eden en muhtemel açıklama olma durumundadır.
Ockhamlı’nın bu ilkesi, hem modern bilimin, hem de felsefenin önemli
ilkelerinden biri olarak geniş kabul görmüştür. Bu ilke sayesinde
“zihnimizde ve dilimizde var olanlar” ile “gerçekte var olanları” ayırt
etmeyi öğrenir, gereksiz ve yararsız izahlarla uğraşmaktan korunuruz. Bu
ilkenin usturadan söz etmesinin nedeni, gereksiz olanı kopartıp atmaya
yaramasıdır.
Teorik fizikte, Ockhamlı’nın usturasının hışmına uğraması gereken birçok
spekülasyon vardır. Bu spekülasyonların usturanın hışmına uğramalarını
gerektiren ortak nedenler şunlardır:
1. Bu iddialar hiçbir delile dayanmamaktadır.
2. Bu iddialar evrendeki hiçbir olguyu açıklamamakta ve bilgimize
katkıda bulunmamaktadır.
3. Bu iddialar sadece bilim-kurgu filmlerinin işlevini görmekte
ve tartışarak vakit kaybına sebep olmaktadır.
Ek Bilgiler
Ockhamlı William, yaklaşık 1285 ve 1347 yılları arasında yaşamış İngiliz
filozoftur.
Daha çok geliştirdiği Ockham'ın Usturası ve adcılık (nominalism)
ilkeleri ile tanınan Ockham'lı William, mantık, fizik ve teoloji
dallarında önemli eserler yazmıştır.
|
