|
Bilgi Nedir?
Öznenin amaçlı yönelimi sonucunda, özne ile nesne arasında kurulan
ilişkinin ürünü olan şeydir. Nesnelere yönelen özne onlar üzerine
düşünerek, zihinsel bir etkinlik geliştirir. Bu etkinlik sonucu
kavramlara ve kavramlardan da önerme ve çıkarımlara varılır. Bilgi aktı,
özneden objeye bilinç etkinliğidir. Bilgi aktları algılama, anlama ve
açıklama şeklinde olabilir.
Algılama aktı, somut nesneler üzerinde yapılan duyu deneyleri sonucunda
elde edilir. Anlama aktı, doğruyu bütünüyle sezgisel yada zihinsel
anlamadır. Açıklama aktı, bir şey hakkındaki ilk bilgiden yola çıkarak
son bilgiye ulaşma çabasıdır.
Bilgi çeşitleri 6'ya ayrılır:
a) Gündelik Bilgi: İnsanların sıradan deneyimleri sonucu elde
ettikler bilgilerdir. Neden-sonuç ve yönteme dayanmaz. Kişinin algı ve
sezgilerine dayanır. Bilimsel ve geçerli değildir. Sistemsizdir.
b) Dinsel Bilgi: Özne ve nesne arasındaki bağ,yüce bir varlık
tarafından belirlene bir inanç sistemine dayanıyorsa buna dinsel bilgi
denir. Dinsel bilgi değişmez, kesin bir bilgidir. Amacı insana manevi
yaşam ve yaratan hakkında inanca dayalı bilgi vermektir
c) Teknik Bilgi: Öznenin nesneyi pratik amaçları için değiştirme
ve ve ondan alet yapma bilgisidir. Pratik bir bilgi olup insana yarar ve
kolaylık sağlar.
d) Sanatsal Bilgi: Sanatçı, nesneye yönelerek onda gördüğü bir
şeyi elindeki malzemeyle ifade etmeye çalışmasıdır. Yara gibi bir amacı
yoktur. Doğadaki nesneleri kullanmasına rağmen, doğada olmayan bir
güzelliği eserine katar
e) Bilimsel Bilgi: İnsanın aklıyla belli bir konuya yönelerek
elde ettiği yöntemli, sistemli, düzenli, geçerli, kanıtlana bilinir ve
denetlene bilinir nesnel bilgiye denir.
1) Formel Bilimler: Konusunu doğadan almayan yani duyu ve
deneyime dayanmayan fakat duyular üstü bir ideal varlık alanını ele alan
bilim dallarıdır(matematik, mantık) Formel bilimler, sembolleri
kullanarak kendilerini ifade ettikleri için aynı zamanda bir ideal; yani
yapay anlatım biçimidir. Bundan dolayı diğer bilimlerle oranla daha
nesneldir. Doğa insan bilimleri sembolleri kullanarak daha nesnel olmayı
amaçlar
2) Doğa Bilimleri: Nedensellik ilkesine göre, yani aynı koşullar
altında hep aynı sonuçların çıkacağı ilkesine dayanan doğa bilimleri
deneysel yöntemi temele alır. Konu alanı içinde doğa bilimleri(fizik),
yaşam bilimleri yer alır. Temel özelliği olgusal ve deneysel
olmalarıdır. Olgusaldır. Çünkü olgular ile neden-sonuç ilkesini
araştırır. Nedenseldir. Çünkü; Doğa bilimleri genel, kesin, tümel, doğru
yasalara ulaşmayı amaçlar.
3) İnsan Bilimleri: İnsanı değişik boyutlarıyla inceleyen bilgi
türüdür.İnsan bilimleri; antropoloji, sosyoloji, psikoloji, siyaset
bilimi, dil bilimi ve tarihtir. Bu bilimler insanın yapıp ettikleriyle
ve ne yapacaklarıyla ilgilenir. Fakat kesin bir yasaya varamazlar.
f) Felsefî Bilgi: Felsefi bilgi,evreni,varlığı,insanı,doğayı
parçalara ve konulara bölmeden bir bütün olarak anlamaya çalışır.
Felsefi bilgi insanın aklıyla ortaya koyduğu tümel düşüncelerdir.
Felsefi Bilgi; araştırma ve eleştiriye dayalıdır, akla dayanır. Mantık
ilkelerine dayalı akıl yürütmelerdir, Soyut ve kavramsal olduğu için
evrenseldir, birleştirici ve bütünleyicidir, Özneldir, bir bitmişlik
yoktur.
< Felsefe
Sözlüğü "B"
Dizinine Geri Git
< Felsefe
Sözlüğü
Dizinine Geri Git
> Bu sayfaya ilişkin etiketler:
Bilgi nedir,
bilgi ne demektir,
bilgi ne anlama gelir,
bilgi tanımı nedir,
bilgi anlamı nedir,
bilgi ne demektir,
bilgi nedir,
bilgi ne
anlama gelir, bilgi tanımı,
bilgi felsefe,
bilgi kavramı,
bilgi
kavramı nedir, bilgi terimi nedir,
bilgi ne demektir,
bilgi
nedir |
|