Deneysel Psikoloji Nedir?

Psikolojinin uzmanlık alanlarından deneysel psikoloji bir akademik daldır. Deneysel psikoloğun işlevlerinin başında deneysel yaklaşımı, bunun temelinde yatan felsefeyi, deneysel yöntem ve teknikleri öğretmek gelir. Deneysel psikoloğun ikinci işlevi deneysel yöntemin kullanılabileceği konularda araştırma yapmaktır.



Deneysel psikolojideki araştırma konularının başında bilişsel süreçler gelir. Deneysel psikolog uyarıcıların nasıl duyumsandığını, algılandığını, öğrenilip hatırlandığını, bellek ve irdeleme gibi bilişsel süreçleri inceler, onları açıklamaya çalışır. Uyarıcı karmaşıklığının odaklanmış dikkate etkisi, uyarıcıların sunum hızının çalışma belleğine etkisi deneysel psikoloji alanında yapılabilecek deneylere örnektir.

Deneysel psikolojide hayvan davranışları bir diğer temel konudur. Burada deneysel psikolog daha çok dıştan, doğrudan gözlenen davranışlar üzerinde çalışır. Açlığın renk ayırt etme davranışına etkisi, kaygının Açık Alan Testi'ndeki hareketliliğe etkisi deneysel psikoloji alanında deney hayvanlarında yapılabilecek çalışmalara örnektir.



Deneysel psikoloji, biyolojik süreçlerle davranış arasındaki ilişkiyi inceleyen fizyolojik psikolojiyle yakından ilgilidir. Deneysel psikoloji bu doğrultuda duyu organlarının yapısı ve işleyişi, kana karışan hormonların organizmanın bütününe ve dolayısıyla davranışa etkisi gibi konuları deneysel olarak ele alır. Bireylerin kendine özgü davranış, düşünme ve duygu biçimleriyle ilgilenir. Kişiliğin yapılaşmasını etkileyen değişkenleri çeşitli boyutlarda inceler. Yeni testler oluşturur. Klinik, danışmanlık, sosyal, eğitim ve endüstriyel psikoloji gibi uygulama alanlarında psikologların kullanacağı ölçüm araçlarını ortaya koyar. Deneysel psikolojinin bu dalı psikometri adını alır.



Derleyen: Sosyolog Ömer YILDIRIM
Kaynak: Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 1. Sınıf "Psikolojiye Giriş" ve 2. Sınıf "Deneysel Psikoloji", 4. Sınıf "Sosyal Psikoloji" Dersi Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Açık Öğretim Psikoloji Ders Kitapları ve MEB Liseler İçin Psikoloji Dersi Ders Kitapları