|
Soyutlama Nedir?
Bir nesnenin herhangi bir yanını öbürlerinden ayırarak tek başına ele
alan ansal işlem. Soyutlama, bir bilgi yöntemi olarak, insan zihninde
yapılır. Ne var ki idealist soyutlama anlayışı ile diyalektik soyutlama
anlayışı birbirinden tümüyle karşıttır.
İdealist soyutlama, soyutlama sonucu olan kavram ve düşünceleri
saltıklaştırır ve bunları nesnel gerçekliğin yerine koyar. Soyutlama,
gerçekte, yeniden somuta varmak ve somut bütünü parçalarında da birbiri
ile olan ilişkileri içinde tümüyle kavramak için kullanılan bir yöntem,
bir araçtır. Soyutçuluk, bu amacı araçlaştırır ve somuta varmak amacını
unutarak soyutta kalır.
Felsefenin bütün yanlış sonuçları, bu aracı amaçlaştırmaktan doğmuştur.
İnsanın karnını doğuran, ekmek düşüncesi, değil, ekmeğin kendisidir.
Ekmek düşüncesini nasıl ekmek yerine koyamazsak, özdekten soyutlanan öz
düşüncesini de özdeğin yerine koyamayız.
Gerçekte soyutlama, bilme sürecinde zorunlu bir yöntemdir. İdealizme
düşmeksizin gerçekleştirilen soyutlama, bilimsel soyutlamadır.
Kavramlar, soyutlamalarla elde edilirler. Ama nesnel gerçeklerle denenir
ve doğrulanırlar. Soyut kavram ve düşüncelerin hakikiliklerinin ölçütü
insansal pratiktir. Soyutlamada aşırılığa varmaya ya da soyutlamaları
kötüye kullanmaya soyutçuluk denir.
|