|
Sezgicilik Nedir?
Alm. Intuitionismus, Fr. intuitionisme, İng. iniuitionism,
intuitionalism, es. t. tehaddüsiye
1. Sezgiye us, anlık, kavramsal düşünme karşısında üstünlük
veren; sezgiyi bilginin, özellikle felsefe bilgisinin, temeli olarak
gören öğreti (Bergson). bkz. sezgi.
2. (Ahlak öğretisi olarak) Eylemlerin iyi ya da kötü oluşlarının,
onların değerleri ve sonuçları üzerine herhangi bir düşünüp taşınma ile
değil, doğrudan doğruya sezgiyle bilinebileceğini savunan görüş.
3. (Matematikte) Matematiğin temellerinin sezgi yoluyla doğrudan
doğruya kesinlikle kavrandığını ileri süren görüş (mathematical
intuitionism; kurucusu: L.E.J. Brouwer);
bu görüşe göre, insan anlığının yapıcılığından doğan "matematiksel var-
oluşlar" ancak sezgi yoluyla sınanabilirler; bu görüşte matematiğin
mantık ve felsefe karşısında üstünlüğü de kabul edilir, çünkü ne bilim
ne felsefe ne de mantık matematik için bir öndayanak olabilirler.
|
