|
Nicolas Copernicus
Kimdir?
Mikolaj Kopernik (Nicolaus Copernicus), (d.1473 - ö. 1543). Polonyalı
astronomi âlimidir.
19 Şubat 1473 yılında Torun'da (Polonya) doğan Kopernik normal tahsilini
yaptıktan sonra 1491 yılında Krakov'daki okula devam ederek matematik ve
astronomi öğrenimini bitirdi. 1494 yılında evine dönen Kopernik,
başpiskopos olan amcasının tesiriyle dini eğitim için İtalya'ya gitti.
Orada astronom Domenico Noworra (1454-1504) ile beraber çalıştı. 1497'de
memleketine dönüp, kilisede görev aldı fakat bu uzun sürmedi, 1501'de
Hukuk fakültesine devam etmekte iken, Tıp fakultesine başlamak için
tekrar İtalya'ya geri döndü. Burada, çalışmalarına devam etti.
Kopernik, dünyanın ve diğer gezegenlerin güneş etrafında döndükleri
kuralını açıklamıştır. Heliosentrik (helios=gr. gunes) teori bugün
Kopernik teorisi olarak da adlandırılır. Yeni astronominin kurucusu
kabul edilen Kopernik, ileri sürdüğü fikirleri ancak ömrünün sonlarında
açıklayabilmiştir. Sebebleri ise kendisinin bunların doğru olduğuna tam
emin olmaması ve kendisi papaz olduğu için kiliseden çekinmesi. O
zamanki Hıristiyanlık inancına göre Peygamber İsa güneşe sabit durması
için emir vermişti ve güneş de sabit durmaktaydı. Yine genel inanca göre
dünya düz tepsi gibiydi. Aksini düşünenler ise cehennemlikti. O dönemde,
Kiliseye karşı çıkan insanlar ateşte yakılmasına mahkum edilirdi.
Ömrünün sonlarına doğru sıhhati bozulan Kopernik'in kiliseden korkusu
kalmamıştı. Artık fikirlerini rahatça açıklayabilir, yazdığı kitabını
ortaya çıkarabilirdi. Papaya kitabını göndererek şu mektubu yazdı: "Aziz
peder, kitabta yazılanları okuyanların hemen reddedeceklerini biliyorum.
Ben ömrüm boyunca çevremin düşüncelerine aldırmayan, fikirlerini savunan
biri olamamışımdır. Etrafın tepkisinden, başladığım hususlardan
vazgeçmeye niyetlendiğim olmuştur. Fakat çekingenliği üzerimden atarak
çalışmalara devam ettim. Yazdıklarımı tenkit edenler olursa onlara
aldırmayacağım ve saçma kabul edeceğim..."
Kopernik'in en önemli eserinde "De revolutionibus orbium coelestium"
heliosentrik teorisini detaylı anlattı. 1540'da ise butün fikirlerini
içine alan kitabın basılması için müsaade çıkmıştı. . Astronom, doktor
ve rahip olan Kopernik, Yunanlı astronom Batlamyus'un yanlış olan
teorisini Dünyaya anlatarak ilme anlatılamayacak kadar büyük hizmette
bulundu. 24 mayis 1543 yılında Frombork'ta öldü.
|
