|
Lingüistik Antropoloji Nedir?
Hominidlerin ne zaman konuşmaya başladıkları bilinmemektedir ve
dilbilgisel olarak karmaşık, gelişkin diller binlerce yıldır var
olagelmiştir.
Lingüistik antropoloji, dili mekan ve zaman içinde
toplumsal ve kültürel bağlamda inceleyen bir alt disiplindir.
Bazıları dilin evrensel hatlarına ilişkin çıkarsamalar yaparak bunları
insan beyninin tek biçimliliğine bağlarlar. Bazıları ise çağdaş
dillerden hareketle kadim dilleri yeniden kurgulamaya çalışır ve bunu
yaparken tarihe ilişkin bulguları ortaya koyarlar.
Dilsel farklılaşmanın toplumsal bağlamda incelenmesine,
sosyolingüistik denir. Bu, konuşmanın toplumsal farklılıkları
nasıl yansıttığını gösterebilmek için, tek bir dil içindeki
çeşitlilikleri inceler.
Betimleyici lingüistik, tikel dillerdeki sesleri, grameri
ve anlamı inceler. Tarihsel lingüistik, zaman içindeki
farklılaşmaları inceler.
Dilsel farklılaşmanın bir nedeni bölgesel lehçe ve ağızlarda olduğu
üzere coğrafi farklılıklardır. Lingüistik farklılaşma
toplumsal bölünmelerle de bağlantılıdır. Etnik grupların çift-dilliliği
ve tikel toplumsal sınıflarla ilintili konuşmaları buna örnektir. Dil
ile kültürün öbür veçheleri arasındaki bağların incelenmesinde
lingüistik ve kültürel antropoloji beraber uğraş verir.
Derleyen: Sosyolog Ömer YILDIRIM
Kaynak: Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü, 1. Sınıf
"Antropolojiye Giriş" Dersi Ders Notları; Antropoloji; İnsan
Çeşitliliğine Bir Bakış; Conrad Phillip Kottak; s. 14
|
