ANA SAYFA - FELSEFEYE GİRİŞ - FELSEFE TARİHİ - FELSEFE AKIMLARI - FİLOZOFLAR - FELSEFE SÖZLÜĞÜ - OKUMA ODASI - SOSYOLOJİ - PSİKOLOJİ - MANTIK - İLETİŞİM
 

Isaac Newton Kimdir?

Isaac Newton, Galilei'nin öldüğü yıl ve Descartes'ın Felsefenin İlkeleri (Principia philosophiae) adlı eseri yayımlanmadan iki yıl önce, 1642 yılında, İngiltere'de Lincolnshire ilini Woolsthorpe beldesinde dünyaya geldi. 17. yüzyıldaki ilk büyük bilginler kuşağının yarattığı bilgiler yerini bulmuştur. Nitekim, Newton'ın kendisi, 5 şubat 1676'da, Robert Hooke'a gönderdiği bir mektupta, Bernard de Chartres'ın ünlü ifadesini kullanarak, "devlerin omuzlarına tutunduğu için daha uzağı görmekte olduğunu" söylemiştir.

Kavramlarda yenilik, sentez, tümdengelim yönteminin gerekliliği bu üç özellik, Newton'ın yaratıcı çalışmasının anlamını özetler. Kavramlarda yenilikler, renk olayını matematikselleştirdiğinde veya evrensel çekimi ortaya koyduğunda; sentez, hareket bilimini geliştirirken, Galilei'nin, Descartes'ın ve Huygens'in çalışmalarını birleştirmesinde; tümdengelim yönteminin gerekliliği, ilk gerçek akılcı mekanik kitabı olan Doğa Felsefesinin Matematik İlkeleri'nde (Philosophiae Naturalis Principia Mathematica) doğaya egemen olan ilkeleri ortaya koyduğunda kendini göstermiştir.

Babasının erken ölümü yüzünden, çocukluğunu annenin egemen olduğu bir ev ortamında geçirdikten sonra, Newton (annesinin yeniden evlenmesi onun çok zor katlandığı bir şey olmuştur), 5 haziran 1661'de, Cambridge'te Trinity College'a girdi ve 1665'te bachelor of arts derecesi aldı.

Bu yetişme çağının ilk karne döneminde, orada aldığı derslerin bazılarının adları elimizde bulunmaktadır. Anlaşıldığı kadarıyla o dönemde, Eukleides üzerinde Kepler'in çalışmaları, özellikle, optik üzerinde, Galilei'nin diyalogları üzerinde, Descartes'ın "Geometri" kitabı ve John Wallis'in "Sonsuzküçükler Hesabı" (Arithmetica Infinitorum) kitabı üzerinde durmuş ve düşünmüştür. Walter Chaderon'ın Epikuros ve Gassendi hakkında ve atomculuğun yeniden ortaya çıkışıyla ilgili yazılarını okumuştur. Ayrıca, Aristoteles'i de incelemişti (özellikle, Organon ve Nikomalsos'a Etik kiraplamu). Büyük İngiliz bilimadamları Robert Boyle ve Robert Hooke'un son çıkan yayınlarının sayfalarına notlar düşmüştür.

Newton, 1665 haziranında, Cambridge'ten ayrılır ve doğduğu yer olan Lincolnshire'a döner. Bir veba salgını İngiltere'yi kasıp kavurmaktadır, bu yüzden, üniversite 1666'ya kadar kapalı kalacaktır. İşte, akademik zorunluluklardan ayrı kaldığı bu aylar süresince Newton, matematikteki, optikteki ve gök mekaniğindeki en büyük keşiflerinin temellerini bu sırada atmıştır. Gerçi bu çalışmalarla henüz daha işin başındadır ve onların nihai biçimlerini almaları daha zaman alacaktır. Bununla birlikte, bu birkaç ay, Newton'ın yaşamının en verimli evresi sayılabilir. Nitekim, dörtnala geçen 1665-1666 yıllarına ait bu dönem, Annus Mirabilis, "Muhteşem Yıl" diye anılır.

Newton, 1669'da, Trinity College'da 1664 yılında kurulan matematik kürsüsünün başına geçer; bu görevde 1695'e kadar kalacaktır. İlk yıllarda derslerini optiğe (1670-1672), aritmetik ve cebire (1673-1683) ve mekaniğe (1684-1685) ayırır; "Doğa Felsefesinin Matematik İlkelerini", Edmond Halley'in etkisiyle ancak 1687'de yayımlayacaktır (bu kitabın iki yeni baskısı 1713 ve 1726'da yapılacaktır). Bu arada, 1672'de, özellikle, kendi yansımalı teleskopunu takdim etmesi dolayısıyla, Royal Society'ye (Londra Kraliyet Demeği) üye kabul edilir.

Matematik İlkeler'in yayımlanmasından sonra mekanik ve optikteki çalışmalarını sürdürür; bununla birlikte, büyük yaratı dönemi artık tamamlanmıştır. Artık, temel savların daha da geliştirilmesi ve zenginleştirilmesi söz konusudur. Nitekim, kendisine karşı çıkan başlıca hasmı Robert Hooke'un ölümünden sonra, büyük eseri «Optik»i (Opticks) 1704'te yayımlatır.

Bu dönemde, zamanının büyük bir bölümü resmi görevlerde geçer 1696'da, Darphane'ye girer ve 1700'de buranın müdürü olur; bu görev, ona İngiltere'de basılan madeni paraların sorumluluğunu yüklemiştir (madeni para basımını daha da iyileştirmeye çalışacak ve sahte paraları ayırt edecektir). 1703'te, Royal Society'nin başkanlığına seçilir; burada, kılcallık olayı ve elektrik üzerine yapılan çalışmaları yönetecektir Bu iki görevi de ölümüne kadar (1727) sürdürecektir.

KAYNAK

"Metin kısaltılarak alıntılanmıştır."

Axis 2000
 
< Filozoflar Dizinine Geri Git
< Isaac Newton Kimdir Dizinine Geri Git
< 17. Yüzyıl Felsefesi Dizinine Geri Git

> Bu sayfaya ilişkin etiketler: Isaac Newton kimdir, Isaac Newton felsefesi, Isaac Newton düşüncesi, Isaac Newton felsefesi nedir, Isaac Newton düşüncesi nedir, Isaac Newton eserleri nelerdir, Isaac Newton ve felsefe, felsefede Isaac Newton, Isaac Newton felsefesi



Ana Sayfa | Felsefeye Giriş | Felsefe Dersleri | Felsefe Akımları | Filozoflar | Felsefe Tarihi | Felsefe Sözlüğü | Yeni Felsefe Sözlüğü | Sosyoloji | Psikoloji | Antropoloji | Mantık | Arkeoloji | Okuma Odası | Felsefe Grubu Öğretmenleri İçin Gerekli Belgeler | Ekonomi | İletişim

felsefe | fizik | coğrafya | tarih | Osmanlı Devleti


Düşünce PLATFORMU
  2005'ten beri, felsefe.gen.tr
  Bu web sitesi, Sosyolog Ömer YILDIRIM tarafından derlenmiş ve hazırlanmıştır.
 
Felsefe.gen.tr, felsefeyi tehlikeli hale getirmeyi amaçlamaktadır. (Bakınız: Nietzsche)