|
Gilbert de la Porree Kimdir?
(? -1154)
"Chartes Okulu"na bağlı olanlar, daha çok bilgin denilmeyi hak
etmiş kişilerdir. Bunların en önemlisi ise Gilbert de la Porree'dir.
Batıda "İslam" eserlerinin etkisine (özellikle matematik, doğa bilimleri
ve tıbba ait eserler) ilk kez bu Chartes Okulunda rastlarız. Bu okul
İbni Sina'yı biliyordu ve eserlerinden yararlanıyordu. İslâm fiziği ve
bunun dayandığı Aristo'nun doğa felsefesi ve ayrıca mantığı, Batıya bu
okulun yardımıyla girmeyi başarmıştır.
Sözünü ettiğimiz bu dönemde; Roscelinus, Abelard, Chartes gibi çeşitli
"Fransız" isimleri dikkatimizi çekiyor. Fransa bu dönemde ilahiyat ve
felsefeye ait araştırmalar bakımından özellik taşıyan bir ülkedir. Bu
dönemde ulusal özellikler henüz belirmemiştir. Söz gelişi Anselmus
aslında İtalyandır. Fakat sonraları Canterburg Başpiskoposu olmuştur. Bu
dönemin düşünürleri, doğal olarak, hep "Latince" yazıyorlardı.
Fransa'da XII. yüzyılda "ilk üniversite" (Sorbonne) kurulmuştur. Bunu
XIII. yüzyılda İngiltere'de Oxford Üniversitesi izlemiştir. Yeni kurulan
bu üniversiteler, bilimsel incelemelerin ve Skolastiğin parlak
dönemindeki araştırmaların "merkezi" oldu. Üniversitelerden önce
yalnızca manastırlara bağlı olan medreseler vardı.
Üniversitelerde yapılan bilimsel ve felsefî araştırmalara paralel
olarak, bu dönemde bir akımın, "Fransisken ve Dominiken" tarikatlarına
bağlı olanların başlattığı bir akımın, doğuşuna tanık oluyoruz.
|