|
Cerinthe Kimdir?
Miladın I. yüzyılında yetişen irfancılardandır. Mısırlıdır. Öğrenimini
İskenderiye'deki Philoncu Okulda tamamlamış sonrasında da Kudüs, Sésarée
ve Antakya'yı ziyaret etmiştir.
Geleneğe göre Saint-Pierre ve Saint-Paul ile bir sünnet olma olayı ve
bilinmeyen bazı nedenlerden dolayı arası açılmıştır. Saint-Paul'e karşı
olan bu düşmanlık havası dolaştığı yerlere o kadar çok yayılmıştır ki
saint-Paul'ün mektuplarında, Cerinthe'e taş atan bir çok parçalar
vardır.
Cerinthe, Saint-Mathiu incilinden başkasını kabul etmezdi. Epiphane'ye
göre Cerinthe, Kudüs'ten ayrıldıktan sonra Anadolu'ya geçmiş ve orada
kendi, "Kafirliğinin uçurumu"nu yaymıştır. Doktrinini yaymak için
şehirleri dolaşmış ve Ephése'deki seyahatlerinden birinde hamamda havari
Saint-Jean'la karşılaşmıştır. Havari, onu görünce çıraklarına: "İçeriye
gerçeğin düşmanı girdiğinden, bina yıkılıp altında kalmamak için çabuk
buradan çıkalım" demiş.
Cerinthe'nin en çok beynini yoran şey, âlemdeki kötülüğün nereden
geldiği sorunudur. Cerinthe'nin sistemi bu sorunu çözme iddiasındadır.
O, kendisinin üstün bir varlık olmadığını sadece göksel bir takım
vahiylere nail olduğunu söylerdi.
Varlığın doruğundaki her türümün kaynağı olan bir tek Tanrı'nın
bulunduğunu ve bunun maddeyi yaratmadığını; bunun türüm merdiveninin
aşağı basamağında bulunan ve tanrı varlığını bilmeyen meleklerin eseri
olduğunu iddia eder. Ona göre diğer irfancı okul şeflerinin öğrettiği
gibi, Yahudilerin Tanrısı, yaratıcı meleklerin şefi değildir. Din
kanunlarını vahyeden melektir. Sisteminin bu noktasına da Cerinthe,
Philon'un sadık bir çırağıdır.
Sistemin diğer bölüğünde, İsa'nın bir bakireden doğmuş Tanrı olmadığını,
belki diğer insanlardan daha yetkin olan Yusuf ve Meryem'den doğmuş bir
adam Olduğunu, vaftiz edildikten sonradır ki, kutsal ruha ve her şeyin
bilinmeyen babasının vahiylerine nail olduğunu iddia eder.
Neander, Ewald, Gieseler, Lipsius, Kurtz, Baur, Dorner, Uressensé,
Robertson, Woscott gibi tanınmış kişiler Cerinthe'in düşüncelerinin
gerçek niteliğini araştırmışlardır.
|
