|
Aydınlanma ve Rasyonalizm (Akılcılık) Nedir?
Aydınlamacılık ile birlikte akıl ve akılcılık kavramları farklı bir
anlam daha kazandı. Felsefi bir vurgudan öte, feodal ve dini müessese ve
uygulamalar ile sosyal ve politik uygulamaları akıl ışığında ve aklı baz
alarak eleştiren kişilere rasyonalist adı verilmeye başlandı ve bu tip
eleştirel yaklaşım da rasyonalizm olarak anılmaya başlandı.
Burada
felsefi ilkelerin aynı zamanda toplumsal düzenlemelerde yeni bir
yönelimin kurucu ilkeleri haline gelmesi söz konusudur. Bu anlamda
rasyonalizm aklı kurucu ilke olarak benimseyen ve dinsel toplumsal
örgütlenmelere karşı akılcı toplumsal düzenlemelerini temel alan
yaklaşımları ifade eder.
Kant'ın "aydınlanma nedir?" sorusuna verdiği,
"insanın kendi aklını kullanmasıdır" şeklindeki cevabı, akıl'ın
aydınlanmacılıkta felsefi bir ilke olduğunu gösterir.Buna göre evrensel
bir dayanak noktası olan akıl, toplumsal yaşamın herkes için geçerli
olabilecek akılcı bir düzenlemesini mümkün kılabilecektir.
|